Daniel Kielar

Zasady zachowania się w pobliżu granicy państwowej

Gazeta Horyniecka nr 35 / opublikowane za zgodą autora i wydawcy. Kopiowanie i publikowanie całości lub fragmentów poniższego tekstu bez zezwolenia jest zabronione.

Gmina Horyniec – Zdrój leży w strefie nadgranicznej i przylega bezpośrednio do granicy państwowej Polski z Ukrainą. Mieszkańcy gminy Horyniec-Zdrój, a przede wszystkim przebywający na terenie gminy kuracjusze i turyści, niejednokrotnie zbliżają się do granicy państwowej – zarówno kierowani ciekawością (granica często traktowana jest jako swoista atrakcja turystyczna), jak również przypadkowo. Nie wszyscy jednak wiedzą jakie przepisy obowiązują w zakresie poruszania się w pobliżu granicy – co wolno, a czego nie wolno robić. Celem tego artykułu jest uzupełnienie tej stosunkowo częstej luki w świadomości prawnej mieszkańców gminy i przyjezdnych gości.

Przebieg linii granicy państwowej wyznaczają znaki graniczne, których kształt i kolorystyka określona jest przepisami. Znak graniczny składa się z trzech słupów : słup ukraiński – pomalowany w poziome pasy niebiesko – żółte, z godłem państwowym (Tryzub) oraz numerem znaku granicznego, słup polski pomalowany w ukośne pasy biało – czerwone, z godłem państwowym oraz numerem znaku granicznego (identyczny ze stroną ukraińską). Pomiędzy tymi słupami stojącymi od siebie w odległości 5 m, znajduje się słupek poligonowy, przez którego środek przebiega linia granicy państwowej. Przekraczanie granicy państwowej w miejscach do tego nie przeznaczonych  jest karane w myśl przepisów kodeksu wykroczeń oraz kodeksu karnego. Przekraczanie granicy odbywa się w wyznaczonych do tego przejściach granicznych (najbliżej zlokalizowane przejścia graniczne to Budomierz oraz Hrebenne).

W celu ochrony granicy państwowej ustanowiono pas drogi granicznej i strefę nadgraniczną. Pasem drogi granicznej jest obszar o szerokości 15 metrów, licząc w głąb kraju od linii granicy państwowej. Pas oznaczony jest  tablicami informacyjnymi „Pas drogi granicznej  wejście zabronione”, a także umieszczone są na nim tablice „Granica państwa przekraczanie zabronione”.

DSC02023.JPG
Granica państwowa na Roztoczu Południowym (fot. Daniel Kielar)

Wojewoda podkarpacki rozporządzeniem nr 16/09 z dnia 16 października 2009 roku wprowadził zakaz przebywania na niektórych odcinkach pasa drogi granicznej – dotyczy to całego odcinka granicy państwowej ochranianego przez Placówkę Straży Granicznej w Horyńcu – Zdroju. Z a nieprzestrzeganie przepisów niniejszego rozporządzenia funkcjonariusze SG mogą wymierzyć karę grzywny.

Strefa nadgraniczna obejmuje cały obszar gmin przylegających do granicy państwowej. Jeżeli określona w ten sposób szerokość strefy nadgranicznej nie osiąga 15 km, włącza się do niej również obszar gmin bezpośrednio sąsiadujących z gminami przyległymi do granicy państwowej. W przypadku odcinka Placówki SG w Horyńcu-Zdroju, również gmina Narol znajduje się w strefie nadgranicznej. Strefa oznaczona jest również za pomocą tablic informacyjnych.

Przepisy porządkowe obowiązujące w strefie nadgranicznej

  • Zabrania się podawania lub przerzucania przez linię granicy państwowej jakichkolwiek przedmiotów.
  • W odległości do 300 m od linii granicy państwowej zabrania się rozpalania ognisk, przenoszenia palących się lub tlących przedmiotów, pozostawiania niewygaszonych ognisk, zapałek, niedopałków papierosów lub dokonywania innych czynności mogących wywołać niebezpieczeństwo pożaru.
  • Uprawianie turystyki, sportu i połowu ryb z wykorzystaniem sprzętu pływającego w strefie nadgranicznej na wodach granicznych może odbywać się do granicy państwowej tylko w porze dziennej, zaczynającej się pół godziny po wschodzie słońca, a kończącej się pół godziny przed zachodem słońca. O zamiarze wykonywania powyższych czynności, osoba fizyczna, a w przypadku imprez zorganizowanych – jej organizator, powiadamia właściwego miejscowo komendanta placówki Straży Granicznej nie później niż na 2 godziny przed rozpoczęciem planowanych czynności lub imprezy.
  • Zamiar wykonywania polowania w strefie nadgranicznej na obszarze gmin przyległych do granicy państwowej podlega zgłoszeniu do właściwego miejscowo komendanta placówki Straży Granicznej.
  • Zgłoszenia dokonuje dzierżawca lub zarządca obwodu łowieckiego organizujący polowanie lub myśliwy, który zamierza polować indywidualnie, nie później niż na 2 godziny przed rozpoczęciem polowania.

Obecnie obowiązujące akty prawne (ustawa o ochronie granicy państwowej, ustawa o Straży Granicznej) nie wprowadzają przepisów zakazujących fotografowania znaków i urządzeń granicznych.  Należy pamiętać jednak aby nie podchodzić do samych słupów granicznych ani nie wchodzić na pas drogi granicznej – zgodnie z rozporządzeniem wojewody jest to wykroczenie.

DSC04943.JPG
Granica państwowa na Roztoczu Południowym (fot. Daniel Kielar)

Na odcinku służbowej odpowiedzialności PSG w Horyńcu – Zdroju corocznie dochodzi do przypadków przekroczenia granicy państwowej z Ukrainy do Polski. Sprawcami są obywatele różnych krajów – poczynając od Europejczyków a kończąc na mieszkańcach Dalekiego Wschodu.C zęsto dochodzi również do przekroczeń na Ukrainę i z powrotem dokonywanych przez Polaków, którzy nieświadomi przepisów prawa, powodowani ciekawością, chęcią przygody lub zrobienia sobie pamiątkowych zdjęć z ukraińskim słupem granicznym przechodzą na Ukrainę i wracają do Polski. Najczęściej są to turyści lub kuracjusze horynieckich sanatoriów.

Straż Graniczna ma za zadanie wyjaśnienie wszystkich przypadków wejścia na pas drogi granicznej oraz przekroczeń  granicy państwowej wbrew przepisom i ukarania ich sprawców zgodnie z obowiązującymi przepisami:

  • 49a. § 1. Kto wbrew przepisom przekracza granicę Rzeczypospolitej Polskiej, podlega karze grzywny; § 2. Usiłowanie i pomocnictwo są karalne.
  • 264. § 2. Kto wbrew przepisom przekracza granicę Rzeczypospolitej Polskiej, używając przemocy, groźby, podstępu lub we współdziałaniu z innymi osobami, podlega karze pozbawienia wolności do lat 3; § 3. Kto organizuje innym osobom przekraczanie wbrew przepisom granicy Rzeczypospolitej Polskiej, podlega karze pozbawienia wolności od 6 miesięcy do lat 8.
  • 264a. § 1.  Kto, w celu osiągnięcia korzyści majątkowej lub osobistej, umożliwia lub ułatwia innej osobie pobyt na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej wbrew przepisom, podlega karze pozbawienia wolności od 3 miesięcy do lat 5.

W historii Placówki SG w Horyńcu – Zdroju zdarzały się przypadki zatrzymania przez funkcjonariuszy Państwowej Służby Granicznej Ukrainy Polaków, którzy dokonali przekroczenia granicy na Ukrainę. Osoby takie były przekazywane do Komendy Odcinka PSGU we Lwowie i po załatwieniu spraw urzędowych przekazywane z powrotem do Polski przez przejście graniczne w Hrebennem. Pobyt zatrzymanych na Ukrainie trwał zazwyczaj 2 – 3 dni.

Sytuację taką ilustruje następujący przykład:w lipcu 20012 roku na profilu społecznościowym zostało zamieszczone zdjęcie kobiety przy ukraińskim słupie granicznym, co jednoznacznie wskazywało na dokonanie przekroczenia granicy państwowej z Polski na Ukrainę. W związku z powyższym, po ustaleniu danych osobowych kobiety wszczęto postępowanie o wykroczenie. W trakcie przesłuchania kobieta przyznała się do dokonania przekroczenia granicy państwowej wbrew przepisom, wyjaśniła, że miało to miejsce w maju 2012 roku, a powodem była chęć zrobienia sobie pamiątkowego zdjęcia przy ukraińskim słupie granicznym podczas turystycznego pobytu w przygranicznej miejscowości. Sprawę skierowano do Sądu Rejonowego w Lubaczowie, który nałożył na sprawczynię  wykroczenia karę 150 zł.,  oraz obciążył ją kosztami rozprawy sądowej.

JEŻELI MASZ ZAMIAR PRZEBYWAĆ W POBLIŻU GRANICY PAŃSTWOWEJ ZGŁOŚ TO DO DYŻURNEGO OPERACYJNEGO PLACÓWKI SG W HORYŃCU-ZDROJU.

Tel. 016  632 51 00, kom. 797 337 782.

Akty prawne regulujące powyższą tematykę 

  • Ustawa o Straży Granicznej z dnia 12.10.1990r.
  • Ustawa o ochronie granicy państwowej z dnia 12.10.1990r.
  • Rozporządzenie MSWiA w sprawie warunków uprawiania turystyki, sportu, polowań i połowu ryb w strefie  nadgranicznej z dnia 21.04.2008r.
  • Rozporządzenie MSWiA z dnia 29.08.2005r., w sprawie wzorów tablic umieszczanych w pasie drogi granicznej oraz sposobu ich utrzymania przez właściwych komendantów oddziałów SG
  • Rozporządzenie nr 15/09 Wojewody Podkarpackiego z dnia 19 października 2009 r., w sprawie ustanowienia przepisów porządkowych obowiązujących w strefie nadgranicznej.
  • Rozporządzenie nr 16/09 Wojewody Podkarpackiego z dnia 19 października 2009 r., w sprawie wprowadzenia zakazu przebywania na niektórych odcinkach pasa drogi granicznej.
  • Kodeks wykroczeń.
  • Kodeks karny.

 

c) Wszelkie prawa zastrzeżone.

Kopiowanie i udostępnianie publiczne bez pisemnej zgody autora tekstu, wydawcy Gazety Horynieckiej (SPZH) oraz autora niniejszej strony internetowej jest działaniem nielegalnym.